​​Fundacja sezon 3. Po co na planie filmowym tyle podnośników koszowych?

Duże produkcje filmowe robią wrażenie tym, co finalnie widzimy na ekranie, ale równie mocno ciekawi to, co dzieje się za kamerą. Kiedy oglądasz serial, widzisz scenę, światło, aktorów, efekty specjalne i dopracowany kadr. My, jako firma oferująca wynajem podnośników koszowych, patrzymy na plan zdjęciowy jeszcze z innej strony. Zauważamy logistykę, wysokość, dostęp, bezpieczeństwo i profesjonalny sprzęt filmowy, bez którego wiele ujęć byłoby znacznie trudniejszych do wykonania.

Jaki sprzęt jest używany na planie filmowym?

Plan zdjęciowy wymaga wielu grup sprzętu. Najbardziej widoczna jest m.in. kamera, obiektywy, statywy, grip, mikrofony oraz inny profesjonalny sprzęt filmowy. Obok tego pojawiają się urządzenia do działań ze światłem, konstrukcje pomocnicze, agregaty prądotwórcze, przewody, podesty, wózki, elementy scenografii oraz maszyny do pracy na wysokości.

Zwyżki są jedną z takich maszyn. Dają Ekipie dostęp do miejsc, do których trudno dotrzeć z poziomu gruntu. Sprawdzają się przy ustawianiu lamp, montażu dekoracji, kontroli elementów nad kadrem, korektach technicznych oraz obsłudze dużych przestrzeni. Wynajem podnośników koszowych dla produkcji filmowej wymaga dobrego rozpoznania miejsca pracy. Liczy się:

• wysokość, 
• wysięg boczny, 
• udźwig kosza i liczba osób w środku, 
• masa, a także wymiary sprzętu, 
• rodzaj podłoża, dojazd 
• oraz czas pracy. 

Jeden model sprawdzi się przy hali zdjęciowej, a inny przy dużym plenerze, gdzie trzeba pracować z dala od dekoracji albo ponad dachami budynków. Co więcej, cena wynajęcia podnośnika koszowego będzie różna w zależności od powyższych pytań. 

Dlaczego podnośnik koszowy trafia na plan zdjęciowy?

Wysięgnik ma kilka atutów, które w branży filmowej są bardzo ważne. Daje szybki dostęp do wysokości, pozwala pracować z dużym wysięgiem bocznym i ułatwia obsługę miejsc, do których trudno dotrzeć z poziomu gruntu. Na planie zdjęciowym liczy się czas, precyzja oraz płynna robota całej Ekipy, dlatego zwyżka często staje się jednym z głównych elementów zaplecza technicznego. A o jakich dokładnie atutach można mówić?

1. Mobilność. Maszynę można przestawić w inne miejsce, obrócić kosz, zmienić kąt pracy i dopasować pozycję do kadru, scenografii albo światła.
2. Duży zakres pracy. Podnośnik koszowy może służyć do obsługi lamp, montażu dekoracji, podawania sprzętu, kontroli elementów z efektami specjalnymi oraz tworzenia ujęć z góry. Więcej na ten temat napiszemy w dalszej części artykułu. 
3. Udźwig kosza nawet do 600 kg! Lampy, przewody, elementy techniczne i cały osprzęt, który trzeba wywindować do góry, trochę waży. Dodatkowo np. w wysięgniku H-45 przestrzeń kosza można rozszerzyć poprzez rozłożenie go do 4 m!
4. Łamane ramię! Taka konstrukcja pozwala ominąć przeszkody, pracować ponad elementami scenografii, dostać się za dekoracje albo ustawić pod trudniejszym kątem.
5. Możliwość wpięcia się do prądu bezpośrednio w koszu! Dzięki temu Ekipa może zasilać wybrany sprzęt bez ciągłego prowadzenia dodatkowych przewodów z ziemi. Jeśli realizacja odbywa się w miejscu z utrudnionym dostępem do zasilania, pomocny bywa także agregat prądotwórczy, który dostępny jest w naszym podnośniku H-70.

Do czego wykorzystuje się podnośniki koszowe na planie filmowym?

Podnośniki koszowe wspierają kilka obszarów pracy. Najczęściej pomagają przy świetle, scenografii, ujęciach z góry oraz zapleczu technicznym. Każdy z tych obszarów ma własne wymagania, a dobór maszyny zawsze ma wynikać z realnych warunków na miejscu.

Oświetlenie scen z góry

Jednym z najczęstszych powodów, dla których branża filmowa stawia na zwyżki, jest oświetlenie planu filmowego. Światło w filmie buduje klimat, kieruje uwagę widza, podkreśla emocje i tworzy przestrzeń. Przy dużych scenach, szczególnie nocnych albo plenerowych, lampy często muszą znaleźć się wysoko nad ziemią. Podnośnik koszowy pozwala ustawić oświetlenie z góry, z boku albo pod konkretnym kątem. Dzięki temu Ekipa może doświetlić fragment sceny, stworzyć efekt blasku księżyca, zasymulować światło uliczne, podbić kontury postaci albo rozświetlić część scenografii. W produkcjach science fiction takie działania często pomagają budować wrażenie skali i głębi.

Jak oświetlić plan filmowy?

Dobra jasność zaczyna się od pomysłu. Operator obrazu ustala, jaki klimat ma mieć scena. Czy zimna, techniczna, mroczna, ciepła, monumentalna, a może dynamiczna. Potem trzeba przełożyć tę wizję na ustawienia lamp, kierunek padania światła, wysokość i odległość od aktorów oraz dekoracji. Tak właśnie wygląda oświetlenie planu filmowego. Więcej na ten temat pisaliśmy przy okazji wsparcia Ekipy kręcącej Heweliusza. 

Montaż i ustawianie elementów scenografii

Scenografia w dużych produkcjach bywa ogromna. Fasady, konstrukcje, detale architektury, elementy futurystyczne, szyldy, tkaniny, atrapy i dekoracje tworzą świat, który potem widzi kamera. Wiele z tych elementów znajduje się wysoko albo wymaga dostępu z boku. Podnośnik koszowy pomaga Ekipie scenograficznej przy montażu, poprawkach i demontażu dekoracji. Pozwala dostać się do górnych partii konstrukcji, sprawdzić mocowania, dopracować detal i wykonać korektę już po ustawieniu kamery. To bardzo ważne przy ujęciach, gdzie każdy element w kadrze ma wagę. Idealnym przykładem będzie produkcja Dywizjon 303, gdzie podnośnik H-22 pomagał w budowie scenografii. Często również wspieramy takie działania żurawiami samojezdnymi! 

Ujęcia z ciekawej perspektywy

Branża filmowa korzysta z dronów, kranów kamerowych, jazd, stabilizatorów i wielu zaawansowanych rozwiązań. Podnośnik koszowy może być dodatkowym punktem obserwacji albo stabilną bazą dla ujęć technicznych. Daje spokojny kadr z wysokości, możliwość podglądu układu sceny oraz kontrolę nad przestrzenią.

Z kosza można sprawdzić kompozycję dużej sceny, ocenić pracę statystów, zobaczyć ruch pojazdów albo przygotować zdjęcia pomocnicze dla Ekipy. Czasem taki punkt widzenia pomaga reżyserowi lub operatorowi szybciej podjąć decyzję o ustawieniu akcji. Przez wiele lat współpracowaliśmy z wieloma fotografami czy operatorami kamer transmitujących wydarzenia właśnie z kosza podnośnika! 

 Tworzenie efektów specjalnych

Podnośniki koszowe pomagają także przy efektach specjalnych. W branży filmowej chodzi często o:

•  dym, 
• deszcz, 
• iskry, 
• światło z dużej wysokości,
• ruch tkanin, 
• podmuchy
• albo pracę z dodatkowymi konstrukcjami nad kadrem. 

Zwyżka daje dostęp do punktów, z których łatwiej uzyskać konkretny efekt wizualny. Dla Ekipy filmowej to duża wygoda. Zamiast budować tymczasowe konstrukcje, można szybko podjechać, podać sprzęt na wysokość, skorygować kąt pracy i wrócić do prób. Dzięki temu wynajem podnośników koszowych staje się wsparciem także przy efektach, które widz później odbiera jako naturalną część obrazu. Jakiś przykład? Proszę bardzo. Film Śmierć Zygielbojma, gdzie na naszym wysięgniku H-45 zamontowano deszczownicę! 

Dlaczego na dużych produkcjach pracuje kilka podnośników jednocześnie?

Poniedziałek przed południem. Do naszej wypożyczalni podnośników koszowych dzwoni telefon. Na ekranie wyświetla się znajomy kontakt. Od razu człowiek się uśmiecha. 

– EHC Karol Zagajewski sp.k. Witam serdecznie. Co szykuje branża filmowa? – Odbiera Dyspozytor. 

– Cześć Maćku. No będziemy nagrywać serial we Wrocławiu i potrzebujemy zaplecza w podnośnikach. Na razie wychodzi mi, że na kilka dni będzie to 70-tka i chyba ta zwyżka H-27. Za 2 tygodnie. Będziecie mieli? – Mówi Klient. 

– Wychodzi na to, że się uda. Zaraz przegadamy szczegóły, ale pierwsze pytanie jest takie… Czy możesz mi zdradzić, co kręcicie? – Podpytuje Dyspozytor. 

– Haha, 3 sezon Fundacji. Widziałeś poprzednie? 

Panowie prowadzą krótką pogawędkę i ustalają wszystkie formalności. 

– Jeszcze mi powiedz, jaka cena wynajęcia podnośnika koszowego? Taka jak do tej pory? – Upewnia się Klient. 

– Na ten moment wszystko po staremu. – Odpowiada Dyspozytor. 

W umówionym czasie na realizację pojechał operator Siergiej i Karol. Mają kilka dni zdjęciowych. Ich zadaniem jest oświetlenie planu filmowego podczas scen nocnych. Jednak wcześniej trzeba się przygotować. 

Jest 18:12. Na planie robi się ten szczególny rodzaj ciszy. Ktoś poprawia przewód przy kamerze. Ktoś inny idzie z krótkofalówką przez plac. W tle słychać agregat. Na scenografii odbija się ostatnie naturalne światło dnia, ale za chwilę to już lampy mają przejąć całą robotę.

Operator obrazu patrzy w monitor. 

– Za płasko – mówi krótko. – Potrzebuję mocniejszej kontry z lewej strony. Wyżej. Dużo wyżej. 

– Podnośnik numer dwa, dajcie lampę wyżej o metr. Numer trzy zostaje, tam jest dobrze.

W koszu pierwszej zwyżki Technik poprawia ustawienie lampy. Na dole ktoś pokazuje ręką kierunek.

– Jeszcze trochę w prawo!

– Stop! Tak trzymaj!

Przez chwilę wszyscy patrzą w monitor. Światło zaczyna rysować krawędź scenografii. Aktorzy odcinają się od tła. Kadr nabiera głębi.

– O, to jest to – mówi Operator obrazu. – Ten punkt zostaje!

Do rozpoczęcia nagrywek zostało pół godziny. Wszystko wydaje się gotowe. 

– Żeby kolejne dni też poszły tak gładko, jak dziś. – Śmieje się Siergiej do Karola. 

W tym czasie podchodzi do nich jeden z Techników. 

– Panowie, macie jeszcze jakieś duże podnośniki u siebie na stanie? Potrzebuję na gwałt rano, a tu w okolicy brakuje wolnych. 

– Przed południem? – Dopytuje.

– Tak. Mamy dodatkowy punkt światła. Wyszło po próbach, że tło jest za ciemne. Kamera tego nie łapie tak, jak trzeba. Potrzebujemy postawić lampę wyżej i dalej od scenografii. Bez kolejnej zwyżki będziemy kombinować pół dnia.

Karol patrzy na zegarek. Prawie 21:00. Trochę późno. 

– No my jesteśmy z Krakowa, więc 4h drogi. Trzeba by było załatwiać już. Niech Pan jeszcze próbuje dzwonić. Dyspozytor powinien uratować sytuację. Jeśli ma wolną maszynę oczywiście.  

Nasza wypożyczalnia podnośników koszowych i żurawi samojezdnych działa 24/7 właśnie dla takich trudnych sytuacji. 

– Dobra. Dzwonię do Maćka.

Dyspozytor odbiera po kilku sygnałach.

– No słucham, co tam plan filmowy wymyślił po godzinach? – Rzuca z uśmiechem w głosie.

– Jest temat awaryjny. Potrzebują jeszcze dużego podnośnika na rano do Wrocławia. Światło im się rozsypuje. Masz coś wolnego?

Na szczęście wysięgnik H-45 był wolny. Operator Grzesiek wstał przed świtem, żeby dojechać na miejsce. 

– Panowie, ratujecie nam dzień zdjęciowy. A Wasz sprzęt to profesjonalny sprzęt filmowy. – Cieszy się Klient.

Następnego ranka, gdy część Ekipy dopija pierwszą kawę, H-45 jest już na miejscu. Operator Grzesiek rozstawia zwyżkę, dział światła pokazuje punkt pracy, a lampa trafia dokładnie tam, gdzie brakowało jej poprzedniego wieczoru.

Z EHC wszystko jest do zrobienia! Potrzebujesz wsparcia na wysokości?  Dawaj znać +48 502 602 577. Pomożemy wybrać maszynę i powiemy, jaka będzie cena wynajęcia podnośnika koszowego. Możesz również skorzystać z darmowej, szybkiej wyceny!

Najważniejsze pytania i odpowiedzi

Do czego wykorzystuje się podnośniki koszowe na planie filmowym?

Podnośniki koszowe na planie filmowym wykorzystuje się głównie do oświetlenia scen z góry, montażu elementów scenografii, pracy przy efektach specjalnych, kontroli przestrzeni nad kadrem oraz tworzenia ujęć z ciekawej perspektywy. Zwyżka daje Ekipie szybki dostęp do wysokości i pozwala precyzyjnie ustawić sprzęt tam, gdzie trudno dotrzeć z poziomu gruntu.

Dlaczego na dużej produkcji filmowej potrzeba kilku podnośników koszowych?

Na dużej produkcji filmowej kilka podnośników może pracować jednocześnie, ponieważ każdy obsługuje inny punkt planu. Jeden podnośnik może trzymać lampę główną, drugi kontrę, trzeci doświetlać tło, a kolejny wspierać ekipę techniczną lub scenograficzną. Dzięki temu praca idzie sprawniej, a ekipa szybciej reaguje na zmiany w kadrze.

Od czego zależy cena wynajęcia podnośnika koszowego na plan filmowy?

Cena wynajęcia podnośnika koszowego zależy od rodzaju maszyny, wysokości roboczej, wysięgu bocznego, czasu pracy, miejsca realizacji, dojazdu, warunków terenowych oraz zakresu zadania. Inaczej wycenia się krótką pracę przy hali zdjęciowej, a inaczej kilkudniowe wsparcie dużej produkcji filmowej w plenerze.