Podnośnik koszowy – zasady BHP na budowie

Podnośniki koszowe są częstymi bywalcami na budowach. Szczególnie wtedy, gdy po demontażu rusztowania trzeba wykonać jeszcze drobne poprawki lub działania wykończeniowe na wysokości. Gdy gonią nas terminy, wiele zadań można wykonać znacznie szybciej właśnie z pomocą zwyżki. W takich sytuacjach kluczowa pozostaje jednak bezpieczna praca na podnośniku koszowym. BHP to równie istotna kwestia. Na co powinni zwrócić uwagę Pracownicy i Kierownicy budowy? Przeczytasz o tym w poniższym artykule.

BHP na budowie to podstawa

Zasady bezpieczeństwa i higieny pracy na budowach są bardzo ważne. To właśnie dzięki ich przestrzeganiu można uniknąć trwałych uszczerbków na zdrowiu, a czasem nawet zapobiec śmierci. Jeśli chodzi o roboty z wykorzystaniem podnośnika koszowego, to w pierwszej kolejności należy zadbać o odpowiednie środki ochrony indywidualnej dla pracowników, czyli:

• kaski,
• buty BHP,
• kamizelkę odblaskową,
• szelki bezpieczeństwa.

Są to konieczne rzeczy dla osób, które mają wykonać prace na wysokości, będąc w obudowanej platformie zwyżki. Szczególną uwagę warto zwrócić na szelki bezpieczeństwa (przypięcie do punktu asekuracyjnego), które w takich działaniach zdarza się pomijać. A to właśnie one są zabezpieczeniem dla pracownika w sytuacji, gdyby wypadł z kosza. Mimo że takie zdarzenia są mało prawdopodobne, warto mieć ze sobą dodatkowe zabezpieczenie planując, jak ma wyglądać praca na podnośniku koszowym. BHP na placu budowy to ważna rzecz. 

Kto odpowiada za BHP na budowie?

Odpowiada za to kilka osób, a obowiązki w tym zakresie są jasno określone w przepisach prawa pracy. Przede wszystkim odpowiedzialność spoczywa na Pracodawcy oraz Kierowniku budowy, którzy powinni zadbać o właściwą organizację robót i zapewnienie bezpiecznych warunków wykonywania obowiązków. 

Jeżeli na budowie wykorzystywani są zewnętrzni dostawcy maszyn, np. wypożyczalnia zwyżek, bardzo ważne jest także, aby sprzęt pochodził ze sprawdzonego źródła. Zapytaj dyspozytora o aktualne badania techniczne oraz regularne serwisy, decydując się na wynajem zwyżek. Kraków, Katowice, Częstochowa – w dużych miastach na budowie może odwiedzić Cię Inspektor BHP, który zweryfikuje stan maszyny i zgodność działań z obowiązującymi przepisami.

Warto pamiętać, że za bezpieczeństwo odpowiadają zarówno osoby zarządzające budową, ale równie ważną rolę odgrywają:

• •Brygadziści,
• Inspektorzy BHP,
• oraz sami Pracownicy.

Każdy uczestnik procesu budowlanego powinien dbać o bezpieczną pracę na wysokości oraz działania zgodne z zasadami,  podczas korzystania z urządzeń takich jak podnośnik koszowy.

Czym w myśl przepisów BHP jest praca na wysokości?

W przepisach bezpieczna praca na wysokości jest dokładnie zdefiniowana. Za takie działania uznaje się każdą czynność wykonywaną na powierzchni znajdującej się co najmniej 1 metr nad poziomem podłogi lub ziemi.

Zaliczają się do nich między innymi:

• prace na rusztowaniach i dachach,
• roboty montażowe na konstrukcjach budowlanych,
• działania wykonywane z wykorzystaniem urządzeń takich jak podnośnik budowlany.

Co mówi art. 210 Kodeksu pracy?

W kontekście BHP na budowie, zarówno podczas działań wysięgnikiem z koszem na wysokości, jak i każdej innej sytuacji, warto wspomnieć o art. 210 Kodeksu pracy. Zgodnie z tym przepisem Pracownik ma prawo powstrzymać się od wykonywania działań, jeżeli warunki stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla jego zdrowia lub życia. W praktyce może to dotyczyć sytuacji takich jak np. brak środków ochrony indywidualnej. Co ważne, przepisy gwarantują brak negatywnych konsekwencji z tego tytułu.

Czy na zwyżce trzeba mieć szelki?

Jednym z częstych pytań pojawiających się w branży budowlanej jest to, czy podczas pracy w koszu podnośnika konieczne jest używanie szelek bezpieczeństwa. W większości przypadków stosowanie takiego sprzętu jest zdecydowanie zalecane. Podczas pracy na podnośniku koszowym, BHP przewiduje stosowanie dodatkowych zabezpieczeń chroniących przed upadkiem z wysokości. Uprzęże powinny być przypięte do specjalnego punktu kotwiczenia znajdującego się w koszu zwyżki. Dzięki temu w przypadku gwałtownego ruchu maszyny, uderzenia lub utraty równowagi, Pracownik pozostaje zabezpieczony.

BHP podnośnika koszowego – na co zwrócić uwagę przed wynajmem zwyżki?

Zanim zdecydujesz się na sprawdzenie, jakie wysięgniki oferuje wypożyczalnia zwyżek, warto wiedzieć, na co zwrócić uwagę pod względem Twojego bezpieczeństwa. Czy podnośnik posiada jakieś zabezpieczenia?  W końcu praca na wysokości jest czymś trudniejszym niż ta wykonywana na ziemi.

Do sterowania podnośnikiem koszowym potrzebne są odpowiednie uprawnienia

Najprostszym rozwiązaniem jest wynajęcie zwyżki wraz z osobą uprawnioną do pracy na tym sprzęcie. Operator podnośnika koszowego powinien mieć również odpowiednie kwalifikacje potwierdzone uprawnieniami wydawanymi przez Urząd Dozoru Technicznego. Szkolenie obejmuje zarówno część teoretyczną, jak i praktyczną, dzięki czemu zna zasady bezpiecznej obsługi maszyny oraz potrafi reagować w sytuacjach awaryjnych. Do obowiązków operatora należy m.in.:

•  sprawdzenie stanu technicznego urządzenia przed rozpoczęciem pracy, 
• prawidłowe ustawienie podnośnika 
• oraz kontrola otoczenia pracy. 

Doświadczony operator potrafi również ocenić warunki terenowe oraz ryzyko związane z pracą na wysokości.

Regularny przegląd techniczny i UDT podnośników koszowych

Zwyżki, tak jak i inne samochody, muszą mieć aktualne przeglądy techniczne. Dodatkowo raz w roku mają wykonaną kontrolę przez przedstawicieli Urzędu Dozoru Technicznego (UDT). Co miesiąc sprawdzane są także przez uprawnionego konserwatora. Jeśli wynajmowany przez Ciebie podnośnik budowlany ma te badania, to możesz mieć pewność, że pracujesz na bezawaryjnym sprzęcie.

Ograniczniki prędkości ruchów roboczych, udźwigu i przechyłu

Są to części systemu pomiarowego, które czuwają nad naszym bezpieczeństwem. Bardzo ważne jest, żeby były one sprawne w wypożyczonej zwyżce. To właśnie one odpowiadają za kontrolę stabilności maszyny i w przypadku odchyleń od normy dają o tym znać operatorowi. Dzięki temu może podjąć odpowiednie działania.

Systemy te monitorują w czasie rzeczywistym parametry pracy podnośnika, takie jak obciążenie kosza, kąt nachylenia maszyny czy prędkość wykonywanych ruchów roboczych. Jeśli którykolwiek z atrybutów przekroczy dopuszczalny poziom, system może automatycznie ograniczyć działanie urządzenia lub zablokować dalszą pracę. 

Zawory zabezpieczające zwyżkę

W podnośnikach koszowych możemy znaleźć ich 2 rodzaje:

• zawór bezpieczeństwa – jest odpowiedzialny za zabezpieczenie układu hydraulicznego przed przeciążeniem,
• zawór zwrotny sterowany (zamek hydrauliczny) – dodatkowa ochrona, które w przypadku pęknięcia przewodu i wycieku oleju z siłownika chroni przed opadnięciem urządzenia.

Jak się okazuje, podczas prac na podnośniku koszowym czuwa nad Tobą operator, ale także sama maszyna. Jest ona wyposażona w elementy, które również mają za zadanie dbać o Twoje bezpieczeństwo.

Lekcja BHP prosto z budowy

Poniedziałek, godzina 7:56. Telefon zadzwonił jeszcze przed wejściem Dyspozytora Maćka do biura. 

– Dzień dobry. Wypożyczalnia zwyżek, dźwigów. Kraków. W czym mogę pomóc? – Mówi, przekręcając jednocześnie klucz w drzwiach. 

– Witam,  potrzebuję podnośnika na dziś albo jutro. Musimy poprawić fragment elewacji na wysokości około 14 metrów. Problem w tym, że miejsca jest bardzo mało. 

Po drugiej stronie słuchawki dyspozytor już wyobraża sobie sytuację. Takie telefony w naszej pracy zdarzają się często. Każde zlecenie to trochę osobna historia i inne wyzwanie logistyczne.

– Rozumiem. Proszę powiedzieć jeszcze, jak wygląda podłoże i czy potrzebny będzie większy wysięg boczny. – Dopytuje.

Klient opisuje teren. Lekki spadek, wąski wjazd i kilka zaparkowanych samochodów. Wszystko wiadomo. 

– W takim razie najlepiej sprawdzi się podnośnik budowlany z dużym zasięgiem bocznym. Myślę, że zwyżka H-30 będzie bezpieczną opcją.  – Wyjaśnia dyspozytor.

Pozostały formalności do załatwienia. 

Następnego dnia na placu budowy panuje już pełny ruch. Podnośnik koszowy musi zostać ustawiony przynajmniej 5 metrów od docelowej ściany. Już na samym początku okazało się, że dobrze, że Klient zdecydował się na wynajem zwyżki H-30. Stabilizatory rozłożone, maszyna wypoziomowana, operator sprawdził sterowanie i wysięgnik.

Dwóch pracowników podchodzi do kosza zwyżki. Jeden z nich wrzuca do platformy torbę z narzędziami, drugi trzyma w ręku wkrętarkę.

– Dobra, podnoś nas – mówi do operatora.

I wtedy za jego plecami rozlega się spokojny głos.

– Poczekaj chwilę.

To Kierownik budowy. Pracownik odwraca się z lekkim zaskoczeniem.

– Co jest?

– A gdzie masz szelki?

Pracownik zerka na swoje ubranie robocze, potem na kosz.

– No… przecież ma barierki. – Mówi, wskazując na obudowaną platformę roboczą.

Kierownik tylko kręci głową.

– Barierki są, ale to praca na podnośniku koszowym. BHP mówi, że masz mieć szelki bezpieczeństwa i przypiętą linkę do punktu kotwiczenia w koszu.

Operator stojący przy panelu sterowania dodaje:

– Wystarczy nagłe szarpnięcie wysięgnika albo zahaczenie o przeszkodę i możesz wylecieć z platformy. Uprzęże są właśnie po to.

Pracownik wzdycha.

– Dobra, dobra… już idę.

Po chwili wraca z szelkami. Zakłada je, zapina linkę i przypina ją do punktu kotwiczenia w koszu. Operator powoli uruchamia podnośnik. Wysięgnik zaczyna się unosić.

Kierownik patrzy chwilę na Pracowników i mówi pół żartem:

– Lepiej stracić dwie minuty na szelki niż pół roku na rehabilitację. Liczy się bezpieczna praca na wysokości.

No dobra. Trzeba zacząć działać. Zarówno Ekipa, jak i Operator znają się na swojej robocie, więc idzie sprawnie. 5h i zlecenie zrealizowane. 

Potrzebujesz bezpiecznego wsparcia na wysokości? Oferujemy wynajem zwyżek. Kraków i okolice to miejsce naszych działań. Zadzwoń do nas pod numer +48 502 602 577.  Dodatkowo możesz również skorzystać z formularza szybkiej wyceny dostępnego na naszej stronie! 

Odpowiedzi na najczęstsze pytania.

Czy podczas pracy na podnośniku koszowym trzeba mieć szelki bezpieczeństwa?

W większości przypadków tak. Szelki bezpieczeństwa z przypiętą linką do punktu kotwiczenia w koszu podnośnika stanowią dodatkową ochronę przed wypadnięciem z platformy i są zalecane przez przepisy BHP.

Czy podnośnik koszowy jest bezpieczny do pracy na wysokości?

Tak, pod warunkiem że jest sprawny technicznie i obsługiwany zgodnie z zasadami BHP. Podnośniki wyposażone są w systemy bezpieczeństwa, takie jak ograniczniki udźwigu, czujniki przechyłu czy zawory zabezpieczające układ hydrauliczny.

Na jakiej wysokości praca uznawana jest za pracę na wysokości?

Zgodnie z przepisami BHP, pracą na wysokości jest każde działanie wykonywane na powierzchni znajdującej się co najmniej 1 metr nad poziomem podłogi lub ziemi. Roboty z podnośnikiem koszowym również zaliczają się do tej definicji.